Management Server
Téléphone

Deutsche Bank

Samengevat

  • Met ons verstand beleggen: dat willen we allemaal. Maar in de praktijk laten we ons ook leiden door onze emoties én die van anderen.
  • Een goed gesprek met prof. Werner De Bondt, een van de grondleggers van behavioural finance, zeg maar de psychologie van het beleggen.

Waarom maken veel beleggers vaak opnieuw dezelfde fouten?

“Omdat het in onze natuur zit. Onze wereld mag dan wel dramatisch veranderd zijn doorheen de eeuwen, onze instincten en ons gedrag zijn in de kern nog steeds op dezelfde manier geprogrammeerd. Daarom zie je dat veel beleggers steeds in dezelfde patronen hervallen. Dat krijg je er niet uit in enkele eeuwen, laat staan decennia. Eén van die patronen die je het vaakst ziet, is dat beleggers alleen naar het recente verleden kijken. Welke aandelen, obligaties of fondsen hebben het de afgelopen maanden of jaren goed gedaan? Die koop ik! Dat is altijd zo geweest en zal wellicht nog heel lang blijven. Nochtans: als het op beleggen aankomt, maken we onszelf graag wijs dat onze intenties heel rationeel zijn.”

Is er eigenlijk een onderscheid in ‘rationeel’ beleggen tussen professionele beleggers en doe-het-zelfbeleggers?

“Institutionele beleggers hebben uiteraard een voorsprong:

  • Ze hebben makkelijker toegang tot informatie.
  • Ze zijn verknoopt in een netwerk van financiële experts.
  • Ze staan letterlijk en figuurlijk middenin de financiële markten.
  • Ze hebben meer tijd en middelen om met beleggen bezig te zijn.”

“Dat netwerk en die mogelijkheden heb je als particuliere belegger gewoonweg niet. Maar de voorsprong die institutionele beleggers hebben, garandeert echter niet dat ze zomaar de toekomst kunnen voorspellen. Het is niet omdat je vandaag alle weerkundige wetten kent, dat je daarom het weer voor volgende week correct kan inschatten.”

“Omdat institutionele beleggers door de band genomen beter begrijpen wat de financiële markten drijft, hebben ze nog een ander voordeel: de reflex om de kalmte te bewaren. Particuliere beleggers die minder begrijpen wat de financiële markten drijft, zullen die kalmte sneller verliezen, of zullen sneller meegezogen worden in de euforie.”

Je eigen emoties omzeilen: kan dat?

“Ja en neen. Je kan jezelf wel een stuk cultiveren om meer consistent te worden als belegger en jezelf beter te begrijpen. Maar een uit-knop voor je emoties bestaat er niet. Gevorderde beleggers raad ik aan om er veel over te lezen. Een goed boek om te starten is The Art of Thinking Clearly van Rolf Dobelli.”

“Mijn studenten raad ik aan om een dagboekje bij te houden. Daarin noteer je elke dag het antwoord op de vraag: hoe zullen de financiële markten er dag op dag over zes maanden uitzien? Interessant om te doen. Maar het wordt pas echt interessant als je na een half jaar je eigen prognoses leest. Wat toen een onoverkomelijk probleem leek, kan tegen dan in het niets zijn verdwenen. Of wat je toen nooit had kunnen bedenken, is dan toch maar gebeurd. Een leerrijke en vaak ook grappige manier om je denkpatroon en emoties beter te (h)erkennen.”

Zijn flexibele gemengde fondsen en periodieke beleggingsplannen hulpmiddelen om die emoties als belegger uit te schakelen?

“Dat kunnen ze zeker zijn. De producten die hieronder vallen worden beheerd door institutionele beleggers. Je laat je dus niet door je eigen emoties van het moment sturen. Het zijn oplossingen die ook goed zijn voor mensen die vaak van gedacht veranderen. Je hebt beleggers die nooit iets veranderen aan hun portefeuille, en je hebt beleggers die voortdurend de ene belegging voor een andere inruilen. Met deze producten kies je ongeveer de gulden middenweg.”

Werner De Bondt (63)

Werner De Bondt
  • Afkomstig uit Bornem.
  • Studeerde aan de KU Leuven en behaalde een Ph.D. aan de Cornell University in Ithaca.
  • Richtte het Richard H. Driehaus Center for Behavioural Finance op aan de DePaul University in Chicago. Daar is hij ook professor.
  • Bestudeert al ruim dertig jaar de (ir)rationaliteit van beleggers, markten en organisaties.
  • Wordt samen met Nobelprijswinnaar Richard Thaler beschouwd als een van de grondleggers van behavioural finance.

Lees ook