Téléphone

Deutsche Bank

Samengevat

Het onderhandelingstalent van Angela Merkel bleek dan toch niet te volstaan: ondanks ultieme inspanningen mislukten de onderhandelingen voor de vorming van een nieuwe coalitieregering in Duitsland. De FDP, de liberaal-democratische partij, besliste om de onderhandelingstafel te verlaten, een beslissing die ze motiveerde door aan te geven dat de meningsverschillen met die Grünen, de groene partij, te groot waren om verzoend te kunnen worden. Daarmee wordt Duitsland geconfronteerd met de ergste politieke crisis sinds 12 jaar.

Wat zijn de gevolgen van deze mislukking voor de Duitse politiek?

In de eerste plaats kunnen we stellen dat we ons op ongekend terrein bevinden. Het komt nog steeds toe aan de partij die bij de laatste verkiezingen de meerderheid van de stemmen behaalde, met name de CDU/CSU van Angela Merkel, om te trachten een regering te vormen. Er dienen zich nu drie mogelijke scenario’s aan.

Scenario 1: een minderheidsregering

Onder leiding van de Conservatieven van de CDU/CSU. Een minderheidsregering zou uiteraard geconfronteerd worden met problemen om de nodige parlementaire steun te krijgen om belangrijke hervormingen door te voeren, bijvoorbeeld op het vlak van het migratiebeleid (een van de belangrijkste redenen waarom de tripartite onderhandelingen afsprongen) en de Europese integratie. Er zouden 29 zetels ontbreken voor een coalitie tussen de CDU/CSU en de FDP voor een meerderheid in het Parlement, terwijl er voor een coalitie tussen de CDU/CSU en de Groenen 42 zetels te kort zouden zijn. Dit gezegd zijnde, Merkel staat erom bekend geen nieuwe onzekerheid te willen scheppen. Vandaar dat een minderheidsregering onwaarschijnlijk lijkt.

Scenario 2: een nieuwe grote coalitie

Angela Merkel zou nog kunnen proberen de steun van de SPD, de sociaaldemocratische partij, te verkrijgen. De CDU/CSU en de SPD zouden 399 van de 709 zitjes in het Parlement innemen, wat hen potentieel in staat stelt om een sterke regering te vormen. Toch zou het verbazen mocht de SPD meestappen in de vorming van deze regering, aangezien ze onlangs de mogelijkheid van een nieuwe grote coalitie nog uitsloot. De kans dat dit scenario er komt lijkt momenteel dus erg klein

Scenario 3: nieuwe verkiezingen

De weg naar nieuwe verkiezingen zou wel eens hobbelig kunnen zijn. Hiertoe moet Artikel 63, paragrafen 3 en 4, van de Duitse Grondwet (Grundgesetz) geactiveerd worden en moet de President van de Republiek, Frank-Walter Steinmeier, een kandidaat benoemen om Kanselier te worden. Vervolgens moet het Parlement stemmen. Als deze kandidaat geen meerderheid krijgt bij de eerste stemming, dan beschikt het Parlement over twee weken om voor een andere kandidaat te stemmen. Als er nog steeds geen meerderheid is na een derde ronde, dan geeft het grootste aantal stemmen de doorslag. Maar de President kan ook beslissen om na de derde stemming nieuwe verkiezingen uit te roepen, die dan binnen 60 dagen moeten plaatsvinden.

Reactie van de markten

De markten hebben een broertje dood aan onzekerheid, maar wij verwachten geen overdreven reactie. De sfeer zou wel kunnen vertroebelen, mocht blijken dat Angela Merkel niet langer bereid is om verkozen te worden als Kanselier. We moeten ook onderstrepen dat een mogelijke koersdaling van de euro als reactie daarop, op korte termijn een goede zaak zou kunnen zijn voor aandelen van Duitse bedrijven die internationaal actief zijn. Dit zou dus een gedeeltelijke schokdemper zijn. De aanvankelijke reacties van de financiële markten op de mislukking van de onderhandelingen over de regeringsvorming in Duitsland waren beperkt.

In dit stadium plaatst deze ontwikkeling onze visie op de markten en onze positieve kijk op aandelen niet op de helling. Toch moeten de gebeurtenissen van nabij gevolgd worden.

Lees ook